Er bestaat een nauwe band tussen de familie Hillesum en het Deventer onderwijs. In 1924 kwam het gezin Hillesum naar Deventer, waar Etty’s vader eerst conrector en later rector van het stedelijk gymnasium werd. Hij bleef aan de school verbonden tot 1940: toen werd hij door de Duitse bezetters in het kader van de anti-joodse maatregelen ontslagen.

Etty (Esther) Hillesum is 10 jaar als zij in 1924 naar Deventer komt. Zij bezoekt het stedelijk gymnasium en gaat in 1932 rechten en Slavische talen in Amsterdam studeren.

Tussen maart 1941 en oktober 1942 houdt Etty Hillesum een dagboek bij, waarin zij haar persoonlijke ontwikkeling beschrijft: later gaan de oorlog en de jodenvervolging een steeds grotere rol spelen.

In juli 1942 gaat zij vrijwillig naar Westerbork om daar hulp te bieden: als medewerkster van de Joodse Raad mag ze in Nederland reizen en ze keert verschillende malen terug naar Amsterdam. Uit Amsterdam en Westerbork schrijft ze tientallen brieven met een aangrijpende beschrijving van haar ervaringen.

Etty Hillesum weigert onder te duiken en op 6 juni 1943 gaat zij wederom naar Westerbork, waar ook haar ouders en haar broers inmiddels zijn. Op 7 september wordt zij met haar familie op transport gesteld naar Auschwitz, waar ze op 30 november 1943 overlijdt.

Staan in de brieven de anti-joodse maatregelen en het leven in Westerbork centraal, haar dagboek vormt een uitvoerige beschrijving van de ontwikkeling van haar eigen persoonlijkheid. Juist de dagboeken kunnen voor jongeren veel betekenen omdat ze een scherp inzicht geven in de worsteling van een jonge vrouw die zoekt naar evenwicht in haar leven.
Jongeren zullen in de dagboeken veel herkennen van de problemen waarmee zij zelf worden geconfronteerd.Zowel leven als denken van Etty Hillesum was onconventioneel en zij overschreed in haar denken de toenmalige vaste denkpatronen. Haar ontwikkeling naar een zeer persoonlijk godsbegrip doorbrak volledig het traditionele beeld van die tijd en maakt haar zeer modern en eigentijds.

Iets heel moderns: ook op youtube zijn filmpjes aan Etty Hillesum en haar dagboek gewijd. Zie bijv. het filmpje over de tekeningen die de Duitse tekenaar Roman Kroke n.a.v. het dagboek heeft gemaakt: http://www.youtube.com/watch?v=lgfrTIwz89g en deel II: http://www.youtube.com/watch?v=MAP14fWfdks. Zie ook een youtube filmpje van Leonie Snatager: http://www.youtube.com/watch?v=xpgvYmuMZjI

Aan de Welle in Deventer staat een monument ter nagedachtenis aan Elly Hillesum. Het is het symbool van ´Het verstoorde leven.´